Atex, Yakıt Kontrol Sistem Çözümleri
Günümüzde enerji ve yakıt dağıtım sistemleri, güvenlik ve verimlilik açısından uluslararası standartlara uygun şekilde tasarlanmak zorundadır. Özellikle patlayıcı ortamların (Atex zonları) bulunduğu alanlarda, kullanılan tüm ekipmanların exproof yapıda olması hayati önem taşır. Bu noktada, Atex sertifikalı cihazlar, patlayıcı gaz, buhar ve tozların bulunduğu ortamlarda güvenli çalışmayı sağlayarak, yangın ve patlama risklerini en aza indirir. Projemiz kapsamında kullanılan tüm sensörler, izleme modülleri, kontrol üniteleri ve saha cihazları Atex sertifikasına sahiptir. Böylece sistemin tamamı, Zone 0, Zone 1 ve Zone 2 gibi tehlikeli bölgelerde güvenle işletilebilir.


Bugüne kadar yürütmüş olduğumuz yakıt kontrol sistemi çözümleri arasında
Patlayıcı ortamlarda kullanılan sistemler, Avrupa Birliği’nin Atex Direktifleri (2014/34/EU ve 1999/92/EC) çerçevesinde sınıflandırılır.
- Zone 0: Sürekli olarak patlayıcı ortamın bulunduğu alan. (Örn. yakıt tanklarının içi)
- Zone 1: Normal çalışma sırasında patlayıcı ortamın oluşabileceği alan.
- Zone 2: Sadece arıza durumunda veya kısa süreli patlayıcı ortam oluşabilecek alan.
Bu bölgelerde kullanılan ekipmanlar, Exproof muhafazalar, Ex d (alev sızdırmaz), Ex e (artırılmış güvenlikli) ve Ex i (intrinsically safe – kıvılcım çıkarmayan) yapıda seçilir. Projemiz kapsamında kullanılan sensörler, basınç transmitteri, seviye ölçüm cihazları ve kontrol panoları bu sertifikasyonlara sahip olup, sistemin güvenli çalışmasını garanti etmektedir. Ayrıca, Exproof bariyerler sayesinde saha cihazlarından kontrol odasına taşınan sinyaller güvenli hale getirilmekte, enerji sınırlaması sağlanarak patlama riski ortadan kaldırılmaktadır.

Proje genelinde bir ana yakıt tankı bulunmakta, buradan pompa terfi sistemleri aracılığıyla yakıt sahadaki farklı depolara otomatik olarak aktarılmaktadır. Pompa terfi sistemleri, eş yaşlandırma (duty/standby) mantığı ile çalışacak şekilde programlanmış olup, pompaların kullanım ömürleri dengelenmekte, arıza durumunda yedek pompa otomatik olarak devreye alınmaktadır. Ayrıca, pompalar gerektiğinde bypass moduna alınarak sistem dışına çıkarılabilmekte ve bakım-onarım süreçleri güvenli bir şekilde yürütülebilmektedir.
Yakıt boru hatları üzerinde kurulu basınç sensörleri sürekli olarak hattın durumunu izlemekte, herhangi bir çatlama, kaçak veya patlama riski oluştuğunda sistem otomatik olarak uyarı vermektedir. Bu sayede, olası yakıt kayıpları ve çevresel riskler önlenmektedir.

Tüm depolarda Atex sertifikalı seviye sensörleri ile doluluk oranları sürekli izlenmektedir. Sistem, belirlenen eşik değerlerine göre otomatik dolum emirleri üretebilmekte, aynı zamanda kullanıcı isterse manuel dolum talimatları da verebilmektedir. Bu yapı sayesinde, operasyonel verimlilik artırılmakta ve yakıt lojistiği tam otomasyon altında yönetilmektedir.
Yakıt boru hatları üzerinde kurulu basınç sensörleri sürekli olarak hattın durumunu izlemekte, herhangi bir çatlama, kaçak veya patlama riski oluştuğunda sistem otomatik olarak uyarı vermektedir. Bu sayede, olası yakıt kayıpları ve çevresel riskler önlenmektedir.

Sistem altyapısında kullanılan tüm kontrol panoları ve otomasyon modülleri, Atex sertifikalı olup Exproof muhafazalar içerisinde sahaya dağıtılmıştır. Ayrıca, saha ile kontrol merkezi arasındaki sinyal iletişimi için kullanılan intrinsik güvenlik bariyerleri (Ex i bariyerler), sinyallerin enerji seviyesini güvenli sınırda tutarak patlama riskini tamamen ortadan kaldırmaktadır. Böylece hem analog/dijital sinyaller hem de endüstriyel haberleşme protokolleri (Modbus, Profibus, Profinet, OPC-UA vb.) güvenli şekilde kullanılabilmektedir.

Kurulan bu altyapı sayesinde;
- Yangın ve patlama riskleri minimize edilmekte,
- Yakıt kayıpları, kaçaklar ve çevre kirlilikleri önlenmekte,
- Operasyonel süreklilik sağlanmakta,
- Bakım ve işletme maliyetleri düşürülmekte,
Endüstri 4.0 uyumlu, yapay zekâ ve makine öğrenmesi destekli analizler ile yakıt tüketim trendleri, pompa performansları ve arıza tahminleri yapılabilmektedir.


Tüm Bu Projelerde
Hem güvenlik hem de verimlilik en üst düzeye çıkarılmakta, sistem sürdürülebilir ve akıllı bir yapıya kavuşturulmaktadır.